Nobelprijswinnaars over religieus geloof

Gisteren kreeg ik out of the blue een mailtje van Tihomir Dimitrov, die een site heeft ontworpen, die feitelijk een e-book is: http://nobelists.net. In dit e-book, met als titel 50 NOBEL LAUREATES AND OTHER GREAT SCIENTISTS WHO BELIEVE
IN GOD
geeft Dimitrov citaten van o.a. beroemde Nobelprijswinnaars als Einstein, Planck, etc. over religieus geloof.

Dimitrov wil daar, denk ik, mee aantonen dat geloof en wetenschap niet met elkaar in conflict hoeven te zijn. Voor velen een open deur, maar niettemin vind ik dit "boek" wel de moeite van het vermelden waard. Dimitrov geeft namelijk niet alleen leuke citaten, maar vermeldt gelukkig ook waar de citaten gevonden kunnen worden. De moeite van het bekijken waard!

  1. #1 door Rutger op 15 februari 2008 - 19:56

    Wat een rubbish zeg – Darwin en Einstein waren helemaal niet gelovig zoals Dimitrov graag ziet. Verder staat er zeer weinig interessants en nieuws op de site.

  2. #2 door Taede A. Smedes op 16 februari 2008 - 10:24

    Hallo Rutger,
    De citaten van bijv. Einstein en Darwin die op de site worden genoemd komen allen uit de werken van E. en D. zelf. Waarom is dit rubbish? Lees de biografie van Isaacson, en je zult zien dat Einstein zeer religieus was en fel anti-atheïst. Ook is algemeen bekend dat Darwin atheïsme verwierp en zichzelf graag als agnost beschouwde. Kun je dus iets specifieker zijn met je kritiek?

  3. #3 door Tjerk Muller op 17 februari 2008 - 11:21

    Foei, Taede,
    jij mag nooit meer kritiek leveren op Richard Dawkins, want je hebt overduidelijk zijn boek niet gelezen.
    Dawkins maakt er namelijk nogal een punt van dat Einstein bepaald geen conventionele gelovige was (maar met zijn uitspraak over God die niet dobbelt wel steevast als getuige voor het theisme wordt aangeroepen).
    Dawkins citeert Einstein aldus:
    “It was, of course, a lie what you read about my religious convictions, a lie which is being systematically repeated. I do not believe in a personal God and I have never denied this but have expressed it clearly. If something is in me which can be called religious then it is the unbounded admiration for the structure of the world so far as our science can reveal it.”
    En:
    “I am a deeply religious nonbeliever. This is a somewhat new kind of religion.
    I have never imputed to Nature a purpose or a goal, or anything that could be understood as anthropomorphic. What I see in Nature is a magnificent structure that we can comprehend only very imperfectly, and that must fill a thinking person with a feeling of humility. This is a genuinely religious feeling that has nothing to do with mysticism.
    The idea of a personal God is quite alien to me and seems even naive.”

    Dawkins, R. The God Delusion, Boston/New York, Houghton Mifflin, 2006, 15.

  4. #4 door Taede A. Smedes op 17 februari 2008 - 11:28

    Tjerk,
    Ik heb het boek van Dawkins zeer goed gelezen en wat hij over Einstein schrijft is pertinente flauwekul. De citaten die Dawkins hier gebruikt, zijn volstrekt eenzijdig, en de conclusies die Dawkins eraan verbindt, onjuist. Als je iets over Einsteins religieuze denkbeelden wilt lezen, moet je maar eens naar de literatuurreferenties HIER kijken. Echt, Dawkins zwetst volledig uit zijn nek!

  5. #5 door Tjerk Muller op 17 februari 2008 - 11:58

    Dan ben je niet niet helemaal eerlijk tegenover Rutger, wanneer je vraagt waarom hij denkt dat dit e-boek rommel is. Dat weet je namelijk donders goed.
    Je komt er ook niet zo makkelijk vanaf naar een ander boek te verwijzen. Jij stelt dat Dawkins de citaten van Einstein eenzijdig gebruikt, daar incorrecte conclusies aan verbindt, en dat er uit andere boeken een ander beeld oprijst.
    Prima, laat maar zien dan hoe de citaten die Dawkins aanhaalt passen binnen Einsteins denken en/of ontwikkeling. Wil je de atheistische critici overtuigen, dan is dat je opgave. Anders blijft het bij preken voor eigen parochie. Als je daar tevreden mee bent…

  6. #6 door Taede A. Smedes op 17 februari 2008 - 12:10

    Tjerk,
    Met alle respect: ik begrijp je verontwaardiging niet. Ik heb helemaal niet de intentie om atheïstische critici te overtuigen. Bovendien heb ik een aantal boeken genoemd die voldoende de eenzijdigheid van Dawkins’ interpretatie van Einstein aangeven. Ik heb echt geen zin de argumenten uit die boeken te gaan zitten overtypen.
    Ik begrijp überhaupt niet waarom jullie (jij en Rutger) zo verontwaardigd op dat e-book reageren. Misschien dat de redacteur van dat boek apologetische bedoelingen heeft. Dat interesseert me niet. Hij laat in ieder geval in dat boek voldoende duidelijk zien dat een goed wetenschapper zijn niet impliceert dat je dan ook maar atheïst moet zijn (zoals Dawkins en bijv. Philipse op zijn minst suggereren). Dat is alles.
    Wat ik naar aanleiding van jullie reacties wel frappant vind, is dat atheïsten zich weliswaar op hun kritisch oordeel laten voorstaan, maar ik vind dat ze dan ook kritisch zijn ten aanzien van andere atheïsten die uit hun nek kletsen, zoals Dawkins. Maar nee, zodra blijkt dat een wetenschapper gelovig blijkt te zijn (zoals Einstein, hoewel die geen theïst was), dan worden alle zeilen bijgezet om de cognitieve dissonantie te reduceren en maar te betogen dat Einstein eigenlijk een goede atheïst was. Dawkins doet precies dat! En jullie lijken Dawkins daarin gelijk te geven – en dat is zeer irrationeel en absoluut niet kritisch.
    Ik heb geen apologetische bedoelingen en heb al helemaal geen zin om atheïsten te gaan overtuigen van bijv. de “waarheid” van het christelijk geloof. Alles wat ik wil doen, is de vinger leggen op irrationele posities, of het nu die van van (fundamentalistische) gelovigen betreft of die van atheïsten.

  7. #7 door Jan Riemersma op 17 februari 2008 - 12:26

    Foei Tjerk,
    Dat jij je bemoeit met een discussie door te verwijzen naar secundaire literatuur (en dan nog wel van Dawkins… ik mag hopen dat je dat boek hebt gepikt, en niet gekocht? Of dan in ieder geval geleend? Dawkins heeft toch geen geld aan jou verdiend?).
    Dawkins grote fout is dat hij dommer is dan Einstein en filosofisch niet zo goed ontwikkeld. Dawkins weet niet beter of er bestaat maar een opvatting van God, en dat is de klassieke persoonlijke opvatting. Inderdaad, daar had Einstein niets mee op.
    Maar:
    [When its author sent a book There Is No God to Einstein, Einstein replied that the book did not deal with the notion of God, but only with that of a personal God. He suggested that the book should be titled There Is No Personal God. He added further:
    We followers of Spinoza see out God in the wonderful order and lawfulness of all that exists and in its soul as it reveals itself in man and animal.It is a different question whether belief in a personal God should be contested. Freud endorsed this view in his latest publication. I myself would never engage in such a task. For such a belief seems to me to the lack of any transcendental outlook of life, and I wonder whether one can ever successfully render to the majority of mankind a more sublime means in order to satisfy its metaphysical needs.]
    Ik herhaal: [We followers of Spinoza see out God in the wonderful order and lawfulness of all that exists and in its soul as it reveals itself in man and animal].
    Overigens niet moeilijk te bedenken toch? Iedereen weet dat Einstein een Spinozist was? (En een liefhebber van Mozart).
    (De link is te vinden als je de verwijzing van Taede volgt.)

  8. #8 door Jan Riemersma op 17 februari 2008 - 12:29

    Tjerk, sorry, nog vergeten te zeggen:
    Einstein is dus een panTHEIST- dat zijn theisten die geloven dat God zich toont in of middels de natuur. -Dat je niet zegt dat Einstein (dus) geen theist is: want dat is hij wel.
    [Aanvulling, T.S.: Wat ik bedoelde met te zeggen dat Einstein geen theïst is, is dus – in navolging van wat Jan zegt – dat hij geen klassieke theïst is; Einstein was inderdaad een pantheïst, dus wel degelijk een theïst.]

  9. #9 door Tjerk Muller op 17 februari 2008 - 12:42

    Nee, wat ik enigzins vervelend vind is dat je mij dwingt om jouw stelling na te gaan dat Dawkins die citaten uit hun verband rukt.
    Het kan best zijn dat dit zo is (Dawkins is in ‘The God Delusion’ nogal slordig, zo vertelt hij er niet bij waar hij die citaten vandaan heeft), maar ondertussen liggen ze wel op tafel.
    En dan is het gewoon onvoldoende om te stellen dat Dawkins ze eenzijdig gebruikt & onjuist interpreteert en vervolgens naar een paar dikke boeken te verwijzen. Waarom zou ik boeken in huis moeten gaan halen en lezen, om jouw stelling te staven dat Dawkins hier een wankele basis legt voor zijn positie dat Einstein er absoluut geen supernaturalistisch godsbeeld op nahield, maar gewoon een diep doorleefd ontzag had voor de patronen in het universum?
    Jij stelt dat Dawkins op dit punt uit zijn nek kletst. Prima. Toon dat maar aan. Zolang je dat weigert, en het houdt bij boekverwijzingen moet je niet anderen voor irrationeel verslijten omdat zij bovenstaande citaten best wel serieus nemen.
    Het wordt namelijk pas irrationeel op het moment dat jij aantoont dat die citaten niet begrepen kunnen worden zoals Dawkins ze begrijpt, en men desondanks blijft volhouden dat Einstein toch “een goede atheïst” was.

  10. #10 door Tjerk Muller op 17 februari 2008 - 13:23

    “Foei Tjerk, Dat jij je bemoeit met een discussie door te verwijzen naar secundaire literatuur.”
    De hele discussie hier (inclusief de boekverwijzingen van Taede Smedes) wordt gevoerd met verwijzingen naar secundaire literatuur. Dat e-boek is secundair, The God Delusion is secundair, Walter Isaacsons biografie van Einstein is secundaire literatuur en ook Max Jammer’s Einstein and Religion: Physics and Theology. Primaire literatuur bestaat namelijk alleen uit de boeken en brieven van Einstein zelf.
    Voor een gecertificeerd filosoof die zo slordig omspringt met het onderscheid tussen primaire en secundaire literatuur, gebruikt u uitdrukkingen als “dom” en “filosofisch niet zo goed ontwikkeld” wel erg gretig.
    Ik ben geen Dawkinsvereerder. Ik vind ‘m op een aantal punten slordig en hij verliest zich veelvuldig in retoriek.
    Het is hem echter wel gelukt een discussie over het Godsgeloof op te starten en dat lijkt me nuttig.
    Zeker gezien de hegemonie van het monotheisme in grote delen van de wereld (VS, Islamitisch Noord-Afrika, Midden-Oosten, Azie, katholiek Zuid-Amerika en Zuid-Europa, protestants Noord-Europa, Oosters-Orthodoxe slavische landen) is het daarbij bepaald niet vreemd om ‘God’ te vereenzelvigen met het monotheistische godsconcept. Bovendien: is er nog een andere godsvoorstelling die even relevant zou kunnen zijn?
    En hier en daar doet Dawkins rake uitspraken, zoals: “Pantheism is sexed up atheism.”

  11. #11 door Taede A. Smedes op 17 februari 2008 - 13:48

    Tjerk,
    Praten over wat primaire en secundaire literatuur is, vind ik triviaal (sorry Jan). Isaacson is een fantastische bijeengaring van primaire bronnen, evenals Jammers boek. Jij lijkt te stellen dat wanneer we werkelijk Einsteins positie willen weten, we dan naar de bronnen moeten. Oké, dan gaan we Einsteins werken doorspitten, hier een boek over schrijven, en voilà, zo hebben we opnieuw een secundaire bron gecreëerd. Bovendien is elk geschrift van Einstein zelf een gelegenheidsgeschrift en daarmee aangepast aan een context, zodat je ook die bronnen altijd met een gezonde argwaan moet bekijken. Juist vanwege Dawkins retoriek ben ik van mening dat – zoals bij ieder anders apologetisch geschrift – je de citaten die hij gebruikt met extra argwaan moet beschouwen. De enige echt primaire bron is Einstein zelf, en die is helaas al lang dood.
    Lees verder de verschillende andere recensies over Isaacsons boek (o.a. NRC Handelsblad van afgelopen vrijdag) en je weet waarom wat Einstein betreft ik Isaacson serieuzer neem dan Dawkins.
    Verder: het is maar wat jij een rake uitspraak noemt. Door van alles wat niet klassiek theïsme is meteen maar als atheïsme te bestempelen, maak je van atheïsme een holle frase. Als ik atheïst was, zou ik me juist tegen een dergelijke imperialistische manier van omspringen met atheïsme verzetten. Immers, door alles atheïsme te noemen wordt het begrip zelf zo leeg als maar kan.
    Verder: Dawkins is de hele discussie over godsgeloof niet gestart. Die discussie was al lang aan de gang (kijk maar naar de enorme waslijst aan boeken van Prometheus Press. Je zou zelfs wellicht kunnen zeggen dat de huidige discussie door theologen zelf is gestart (bijv. de “God-is-dood”-theologie van de jaren ’60; Klaas Hendrikse is dus niet nieuw, maar een herhaling van zetten). Dawkins heeft alleen een zodanig radicaal standpunt verwoord – wat hij later weer helemaal terugneemt, zie elders op mijn weblog – dat hij zowel vijanden (= religie) als vrienden (= collega-atheïsten als Thomas Nagel) van zich vervreemd heeft of in het harnas heeft gejaagd.
    Ten slotte: monotheïsme bestaat niet. Net als theïsme is monotheïsme een constructie die door cultureel antropologen is ontworpen om bepaalde godsvoorstellingen methodologisch onder één noemer te brengen. Het is een etiketje. Bovendien is monotheïsme evenmin als theïsme te vereenzelvigen met religieus geloof. Die te verwarren schept alleen maar meer verwarring. (Die laatste opmerking zouden overigens ook veel theologen ter harte moeten nemen, geef ik toe.)

  12. #12 door Jan Riemersma op 17 februari 2008 - 14:27

    Tjerk, laat ik het dan zo zeggen: jij hebt je de citaten door Dawkins laten voorschotelen. Je moet ze zelf opzoeken.
    Nu heb je je door Dawkins laten opschepen met een paar onbruikbare citaten!

  13. #13 door Tjerk Muller op 17 februari 2008 - 15:57

    Taede,
    1. “Jij lijkt te stellen dat wanneer we werkelijk Einsteins positie willen weten, we dan naar de bronnen moeten.”
    Neen, ik reageer op Riemersma’s diskwalificatie van mijn gebruik van Dawkins als het gebruik van ‘secundaire literatuur’.
    Hooguit zou je kunnen zeggen, wat jij m.i. doet, dat Dawkins net zo min als gelovigen geinteresseerd is in wat Einstein werkelijk dacht, maar die citaten eruit pakt die hem uitkomen om Einstein in zijn eigen kamp te trekken.
    Dat zal je dan echter moeten aantonen, bijv. middels citaten uit deze voorpublicatie van Walter Isaacsons Einstein-biografie.
    “”There are people who say there is no God,” he told a friend. “But what makes me really angry is that they quote me for support of such views.”
    “What separates me from most so-called atheists is a feeling of utter humility toward the unattainable secrets of the harmony of the cosmos”
    “The fanatical atheists are like slaves who are still feeling the weight of their chains which they have thrown off after hard struggle. They are creatures who–in their grudge against traditional religion as the ‘opium of the masses’– cannot hear the music of the spheres.”
    En in een bandopname voor een mensenrechtenorganisatie uit 1930: “The most beautiful emotion we can experience is the mysterious. It is the fundamental emotion that stands at the cradle of all true art and science. He to whom this emotion is a stranger, who can no longer wonder and stand rapt in awe, is as good as dead, a snuffed-out candle. To sense that behind anything that can be experienced there is something that our minds cannot grasp, whose beauty and sublimity reaches us only indirectly: this is religiousness. In this sense, and in this sense only, I am a devoutly religious man.”
    Vraag is natuurlijk: waarom zou je dat mysterieuze ‘iets’ achter de kosmische patronen “God” noemen, en schept dat niet een hoop verwarring?
    Nu is het aardige dat Dawkins in zijn boeken precies datzelfde sentiment aan de dag legt, nl. verwondering en ontzag voor de natuur. Enige verschil is dat hij de bron daarvoor niet zoekt achter de natuur, maar in de natuur, een materieel proces, nl. natuurlijke selectie, verstaan in Darwiniaanse zin.
    2. Door van alles wat niet klassiek theïsme is meteen maar als atheïsme te bestempelen, maak je van atheïsme een holle frase.
    Ah! Maar wie doet dat dan? Je kunt toch niet stellen dat, omdat Dawkins pantheisme aanwijst als opgepoetst atheisme, hij dus allerlei vormen van niet klassiek-theistische religiositeit dus als atheisme bestempelt?
    De reden waarom ik Dawkins uitspraak: “Pantheism is sexed up atheism” raak vindt, is omdat wanneer alles God is, je de term ‘God’ m.i. net zo goed achterwege zou kunnen laten. In mijn beleving wordt het gebruik van het begrip – sterker nog, elke religieuze uitdrukking – dan namelijk betekenisloos.
    3. “Dawkins is de hele discussie over godsgeloof niet gestart. Die discussie was al lang aan de gang (kijk maar naar de enorme waslijst aan boeken van Prometheus Press. Je zou zelfs wellicht kunnen zeggen dat de huidige discussie door theologen zelf is gestart (bijv. de “God-is-dood”-theologie van de jaren ’60”
    Je zou zelfs nog verder terug kunnen gaan, naar de oude Grieken, Taede. Maar je gaat er wel aan voorbij dat het nogal stil is geworden rond de ‘God-is-dood’-theologen en dat de wereldwijde kerk vrolijk voort is gegaan met het verkondigen van haar metafysische verhalen.
    De midden-orthodoxie en de vrijzinnigheid sterft hier te lande uit, terwijl de evangelische en pinksterkerken groeien, evenals de moskeeen. En ondertussen heeft de grote meerderheid van de Nederlandse bevolking hier geen boodschap aan.
    Dat is dan Nederland, want in de VS is de situatie een andere. Daar nemen evangelicals het voortouw, en moeten zelfs ‘liberals’ een vorm van geloof bij elkaar huichelen om uberhaupt verkiesbaar te zijn.
    Goed, er is dan een avant-garde van theologen en filosofen (Caputo, Vattimo bv.) die de fakkel hebben overgenomen van de antimetafysische traditie van de ‘God is dood theologie’. Zullen die een einde kunnen maken aan de metafysische kathedraal die de drie abrahamitische godsdiensten met elkaar gemeen hebben? Zou nog wel eens tegeven kunnen vallen.
    Belangrijker vraag: is hun alternatief zoveel geloofwaardiger? Of is het een vorm van ietsisme waar we rationeel ook buiten kunnen? Ik heb op dit moment After the Death of God van Caputo, Vattimo en Robbins op mijn bureau liggen. Misschien zal ik je nog eens laten weten wat mijn oordeel over hun poging is wanneer ik het uit heb.
    4. monotheïsme bestaat niet. Net als theïsme is monotheïsme een constructie die door cultureel antropologen is ontworpen om bepaalde godsvoorstellingen methodologisch onder één noemer te brengen. Het is een etiketje
    Als je zulke dooddoeners gaat gebruiken, zijn we snel uitgepraat Taede. Zeg dan ook liever niets meer over ‘atheisme’, of over ‘wetenschap’, of over ‘geloof’. Allemaal etiketjes die een veelheid van menselijke ideeen en bezigheden in zich bergen.

  14. #14 door Leon van den Berg op 18 februari 2008 - 13:04

    Taede,
    Missen wij hier niet Georges Lemaître?

  15. #15 door Bart Klink op 18 februari 2008 - 23:07

    Als we het over wetenschappers en geloof gaan hebben, kunnen we deze Nature-publicatie over topwetenschappers niet overslaan.
    Daaruit blijkt dat 72% van de topwetenschappers atheïst is, 21% agnost is en slechts 7% (!) gelooft in een persoonlijke god. Daar komt nog bij dat de ongelovigheid onder topwetenschappers tussen 1914 en 1998 alleen maar is toegenomen. Ik weet niet of er nog recentere cijfers zijn hierover.

  16. #16 door pieter op 21 februari 2008 - 18:32

    oei de reacties worden wel hevig op deze post… Toch opmerkelijk dat Dawkins zelfs ‘secundair’ (om in de terminologie te blijven) zo veel controverse opwerpt. Ik volg Dawkins niet echt meer. Zijn laatste werken brengen bijzonder weinig bij over nieuwe evolutionaire inzichten, en – hier treed ik Taede bij – zijn wetenschappelijk-filosofische beschouwingen lijden erg onder z’n wrok t.o.v. gelovigen. Anderzijds begrijp ik zijn frustratie wel: zoals reeds door Tjerk aangehaald is de situatie in de Lage Landen net iets anders dan in de USA. De agressieve en anti-intellectuele benadering van geloof en religie aldaar (althans in grote lagen van de bevolking) kunnen een rationeel mens al eens door het dak jagen.
    Ook bij ons merk ik vooral een grote aversie van geloof onder wetenschappers. Maar als je dan nét iets verder peutert zie je meestal dat zij eveneens verstarde en onjuiste denkbeelden hebben over modern religieus geloof. Ik denk – al kan ik dat moelijk staven – dat velen denken: ‘als dàt geloof is, dan ben ik liever atheïst’.
    En zo kom ik dan bij mijn punt: wie de moeite neemt om op zoek te gaan naar een moderne, intellectueel voldragen opvatting over (christelijk) geloof, zal moeten constateren dat dit niet in strijd is met de wetenschap, of met evolutie. Anderzijds moet je ook vaststellen dat er totaal geen correlatie is tussen het al dan niet gelovig zijn van een wetenschapper en zijn wetenschappelijke capaciteiten.
    De zogenaamde ‘strijd’ die aan de gang zou zijn tussen geloof en wetenschap is mijns inziens uitzichtloos, zolang beide partijen niet bereid zijn hun standpunten te toetsen aan de recentste bevindingen in eigen rangen én aan de overkant van de loopgraven. Ook Stephen J. Gould, die ik als wetenschapper véél hoger inschat dan Dawkins, is ook tot de conclusie gekomen dat religie en exacte wetenschappen zelfs niet met elkaar in conflict kunnen komen, omdat ze over iets totaal anders gaan. Zolang Dawkins dat niet wil erkennen zal hij ‘pertinente flauwekul’ blijven verkopen…

  17. #17 door Leon van den Berg op 26 februari 2008 - 10:56

    Het e-boek is niet alleen een goed argument om aan te tonen dat wetenschap en geloof niet met elkaar in conflict hoeven te zijn, het toont ook aan dat christenen niet bij voorbaat dom zijn, zoals veel atheïsten denken.
    Ik merk dat veel kritiek op het christendom juist met veel gezwets gepaard gaat, door mensen met een fragmentarische kennis van de bijbel of uitsluitend een gefrustreerd kerkverleden. Weliswaar begrijpelijk, je kunt niet van iedereen verwachten dat hij de bijbel goed kent, of dat hij is opgegroeid in een bij hem passende kerk, maar toch ten onrechte.

  18. #18 door Rutger op 26 februari 2008 - 20:11

    Natuurlijk, alle grote wetenschappers tot Darwin waren, op enkele uitzonderingen na (Spinoza) christelijk en theïstisch. Iedereen was echter christelijk. Het argument dat grote wetenschappers christelijk waren en dat daarom geloof en wetenschap niet in conflict zijn, is van net zoveel waarde als het argument dat vrouwonvriendelijke wetenschappers laten zien dat onvriendelijkheid jegens vrouwen niet in conflict is met wetenschap.

  19. #19 door Tjerk Muller op 27 februari 2008 - 04:14

    “Het e-book (..) toont ook aan dat christenen niet bij voorbaat dom zijn, zoals veel atheïsten denken.”
    Nou Leon, het is dan jammer dat je vervolgens de glazen inwerpt die dat boek net zo mooi had opgepoetst, niet?
    1. Ten eerste toont dat boek helemaal niet aan dat wetenschap en geloof niet tegenstrijdig hoeven te zijn. Het toont slechts aan dat er wetenschappers zijn geweest die baanbrekend werk hebben verricht in hun vakdiscipline, die van hun wetenschapsbeoefening en hun geloof in elkaars naast elkaar lieten bestaan.
    Ik kan ook zo een boekje opendoen met gelovige nazi’s die meenden dat het nationaal socialisme niet strijdig was met het christelijk geloof. De meeste christenen denken daar tegenwoordig anders over. Vraag me af wie er gelijk heeft…
    Kortom: zo’n lijstje met namen citaten is zegt nog niet zoveel. Het is vooral een retorisch argument.
    2. Het godsbeeld dat veel van deze wetenschappers aanhangen, wordt door de meeste predikanten als weinig christelijk gezien. Einstein werd bijvoorbeeld door predikanten bestreden. Trouwens, vrijwel alle fijnzinnige denkers over God zijn door geestelijken bestreden. Vervolgens worden die denkers niet meer door die geestelijken gelezen, maar wel met wat citaten een beroep gedaan op hun eruditie om de intellectualiteit van dit of dat geloof mee te bewijzen.
    ‘Ja maar Einstein geloofde ook in God.’, horen we van de christen. Ja, hoor, en dat was dezelfde godsvoorstelling die jij er op nahoudt natuurlijk. Ga eerst nalezen wat hij schrijft over God, maak je dan eigen, en wanneer je ‘m dit na kan zeggen, dan mag je je beroepen op zijn autoriteit.
    Mijn irritatie daarover is vergelijkbaar met die wanneer ik een moslim hoor beweren dat de islam niet achterlijk is “want wij hebben Avicenna, en daar heeft de Westerse beschaving veel aan te danken.”
    Nee, jullie hadden Avicenna, en waar hij voor stond is sinds Al Ghazali door de meerderheid van de oelema verworpen.

  20. #20 door Leon van den Berg op 28 februari 2008 - 08:44

    Tjerk,
    1. Als wetenschap, of wetenschappelijk denken, strijdig was met geloof, dan zouden er geen grote gelovige wetenschappers zijn. Wetenschappers, met name natuurwetenschappers, en gelovigen hebben het dan ook over hele andere waarden en uitgangspunten.
    Nazisme en christelijk geloof daarentegen hebben het wel gedeeltelijk over dezelfde soort (sociale) waarden, en zijn met elkaar strijdig.
    2. Mij hoor je niet zeggen dat Einstein dezelfde godsvoorstelling had als ik, maar dat neemt gewoon niet weg dat er op de lijst een heleboel wetenschappers staan die wél christen zijn, of hoe dan ook wél in een scheppende god geloven. Dus zijn er christenen en andersgelovenden die niet dom zijn. Dat is heel wat anders dan zeggen dat geloof intellectueel is. Dat zegt dit boek, en ik, niet.
    Waarom toon je je nu hier geïrriteerd om wat andere mensen elders over Einstein of ene Avicenna zeggen? Dat van die “eigen glazen” mag je me verder uitleggen.

%d bloggers liken dit: