Ja, ook ik download e-books voor nop, maar lees wel even verder…

Vanochtend kwam ik een fantastisch en heel boos stuk tegen op de site van Marketingfacts, waarin de schrijver tekeer ging tegen de organisatie die het “legaal” lezen van e-books wil bevorderen. Het stuk is de moeite van het lezen waard.

Bert Vegelien, de auteur van het artikel, somt alle factoren op die ervoor gezorgd hebben dat het e-book zo’n slechte naam heeft gekregen dat lezers noodgedwongen tot “illegale” praktijken moesten overgaan.

Een oproep aan uitgevers door een boekenliefhebber en schrijver…

Een van de zaken die mij in dit artikel van Bert Vegelien trof, was de volgende alinea:

Oh ja, als we dan toch bezig zijn, laten we meteen de wet op de vaste boekenprijs bij het grof vuil zetten. Om meerdere redenen wat mij betreft, maar in dit verband omdat we dan mooie pakketaanbiedingen kunnen doen van boek + ebook. Dat laatste kan ook een titel uit de backlist van dezelfde schrijver zijn. Een boek dat niet meer in papieren vorm beschikbaar is, maar op deze manier weer verkoopbaar wordt.

Of de vaste boekenprijs op de helling moet, dat is een andere discussie, daar gaat het mij nu even niet om. Waar het mij wél om gaat, is de suggestie dat iemand die een boek koopt, gratis een e-book van dezelfde schrijver mag uitzoeken, bijvoorbeeld “een titel uit de backlist van dezelfde schrijver … Een boek dat niet meer in papieren vorm beschikbaar is, maar op deze manier weer verkoopbaar wordt.” Hier doet Vegelien de uitgevers een fantastische suggestie aan de hand.

Ik download ook…

Ik geef het toe: ook ik heb ontzettend veel e-books gedownload. Dat komt omdat ik een boekenliefhebber ben. En ja, ik heb ook Nederlandse boeken gedownload. Zoveel dat ze me in fysieke vorm al lang een hernia hadden bezorgd. Ik heb er absoluut geen belangstelling voor om die downloads weer te uploaden, te verspreiden of te verkopen. Ik heb ze voor mezelf. Dat is legaal, nog wel tenminste.

Om wat voor boeken gaat het dan? Vooral om boeken die niet meer verkrijgbaar zijn. Want waar uitgevers kansen laten liggen, daar gaan boekenliefhebbers ermee aan de haal. Want er wordt weliswaar veel ophef gemaakt over illegale downloads, alsof de auteurs aan de bedelstaf belanden door de vele illegale downloads. Dat valt heus wel wat mee, de meest recente manier om e-books te beveiligen is tamelijk effectief. Dan wordt een watermerk in het bestand aangebracht, waardoor de oorspronkelijke koper getraceerd kan worden, als mocht blijken dat een bepaald boek illegaal in omloop is. Het systeem speelt vooral in op schaamtegevoelens, en dat werkt, geloof me.

Nee, nieuwe e-books interesseren me – uitzonderingen daargelaten – niet. Waar het mij om gaat is het enorme arsenaal aan downloads van boeken die al lang niet meer leverbaar zijn. De science fiction pockets van uitgeverijen als Born, Bruna of de Prisma-boekjes uit de jaren ‘60, of de serie Euro-5 van Kluitman, boeken van Asimov, Vance, Leiber, Frank Herbert, Wim Gijsen, etc., of de scans van de hele serie Perry Rhodan boekjes, duizenden exemplaren, inclusief de pockets, of de boeken van Simon Carmiggelt.

Liefdewerk, oud papier…

Dát is wat mij interesseert. Er zijn talloze boekenliefhebbers die avond aan avond boeken inscannen en vervolgens nauwkeurig de tekst doornemen op fouten. Boeken die nieuw niet meer te krijgen zijn. Die tweedehands vrijwel niet meer te krijgen zijn.

Het is behelpen, de layout is vaak belabberd, vaak zitten er toch nog scanfouten in de tekst. Maar ik kan ze lezen!

Aangezien de uitgevers er blijkbaar geen brood in zien om zelf het werk te doen en hun backlist in te scannen, mooi op te maken en te herpubliceren, doen die amateurs het maar, op hun zolderkamertje, met bloed, zweet en tranen, gratis en helemaal voor niks. Allemaal liefdewerk oud papier, voor boekenliefhebbers, door boekenliefhebbers.

Te hoge prijzen

De echte boekenliefhebber wil best betalen voor e-books. Niet hetzelfde bedrag als voor een gedrukt boek, want het is overduidelijk dat aan een gedrukt boek veel meer kosten kleven dan aan een e-book. De e-books in Nederland zijn veel te duur, de prijzen worden o.a. door de uitgevers hoog gehouden, maar ook het hoge BTW-tarief werkt daaraan mee, omdat de overheid niet wil inzien dat het bij e-books niet om diensten, maar om boeken gaat.

E-books moeten wat mij betreft ongeveer een derde tot hooguit de helft van de prijs van een gewoon boek zijn, willen ze interessant worden. En dus, als ik een boek koop, koop ik toch vaak nog een gewoon boek, omdat ik voor de hoge prijs iets echts in mijn handen wil voelen.

Eigen niche creëren

Het punt is: willen uitgevers de markt voor e-books interessant maken, dan moeten ze zelf een niche creëren. Dat zouden ze kunnen doen door de boeken uit hun eigen fonds, die al lang zijn uitverkocht, opnieuw uit te brengen, jawel, als e-book. Hetzij in PDF, hetzij als Epub, of beide (geef lezers toch de keus!). Mijn eigen boeken God en de menselijke maat en God én Darwin zijn ook uitverkocht. Ik begrijp niet waarom uitgeverijen als Meinema, Boekencentrum, Ten Have, Kok, maar dus ook Nieuw Amsterdam niet hun eigen niche creëren door de vele boeken waar ze de rechten van beheren opnieuw in e-bookformaat uit te brengen. Ik zou graag mijn eigen boeken als e-books ter beschikking stellen.

Denk eens in: het stallen van die boeken kost vrijwel niets, er is geen fysieke ruimte voor nodig, je kunt het inscannen, nalezen en opmaken ervan uitbesteden aan de vele ZZP’ers en freelancers die momenteel zonder werk zitten (creëert ook nog eens banen!), en je laat als uitgever zien dat je je auteurs en je boeken écht een warm hart toedraagt. Uitgeverijen zouden hier zelf het voortouw moeten willen nemen, in plaats van voortdurend maar biefstuk te voeren aan die valse waakhond die Stichting Brein heet.

Stichting Brein is de vijand van de uitgever

Want let wel, als Brein ooit wint, als er daadwerkelijk een wet komt die het downloaden van boeken (en muziek, en films) verbiedt, dan zijn de uitgeverijen zelf de grote gedupeerden, omdat ze de boekenmarkt voor hun ogen zullen zien instorten. En de bestsellerauteurs die nu op een huilie-huilie-toon staan te verkondigen dat ze hun boeken niet geschreven hebben om gratis weg te geven, zullen dan nog veel harder huilen omdat ze hun boeken aan de straatstenen niet meer kwijt kunnen. Ik chargeer, maar zie dit wel gebeuren. Stichting Brein is de grootste vijand voor de commercie die er momenteel bestaat. Het is een wolf in schaapskleren, gerund door een stel middeleeuwse inquisiteurs zonder scrupules. Je moet ervoor oppassen, niet ermee weglopen.

Dat gezeur over e-books moet eens stoppen, uitgevers moeten zelf eens initiatief tonen. Máák de boekenmarkt, in plaats van erachteraan te hobbelen…

, , ,

  1. #1 door Eelco van Kampen op 10 februari 2014 - 11:00

    Mooi stuk, Taede. Helemaal mee eens zowaar !

    Bizar trouwens dat de BTW op e-boeken niet gelijk is aan die van papieren boeken …

  2. #2 door Frans op 10 februari 2014 - 11:52

    Een deel van het verdienmodel kan zijn dat je die liefhebbers die zelf oude boeken hebben ingescand de gelegenheid geeft die e-books legaal te verkopen via de uitgever. Dan zijn er nauwelijks kosten voor de uitgever, kan de prijs laag blijven en de liefhebber krijgt ook nog een zakcentje per verkocht e-book.

    Ik blijf het raar vinden dat mensen zonder zelf uitgever te zijn wel even bepalen wat een redelijke prijs voor een e-book is. Velen schijnen te denken dat een papieren boek van 15 euro aan productiekosten van papier en inkt wel 10 euro heeft gekost en dus kan een e-book wel voor 5 euro op de markt verschijnen. Het omgekeerde is waar, het boek heeft slechts een paar euro gekost en de rest is overhead van de uitgever, marketingkosten en marge voor de auteur, uitgever, distributeur en boekwinkel.

    Dan kan een auteur wel zelf zijn boeken als e-book verkopen, maar dat gaat niet vanzelf en zonder kosten. Niet iedereen krijgt de gelegenheid voor 5 minuten promotie bij DWDD.

  3. #3 door Ahg Janssen op 9 maart 2014 - 23:44

    Het gaat maar over een ding geld en zoveel mogelijk aan een hype te verdienen niet de creator is de baas maar boekhouder zoveel voor de baas en zijn geldschieters en flink wat voor mij dan komen we er wel. Graaien noem ik dat als kleine kinderen knikkers jatten. Een e book is makkelijk te vervoeren goed te lezen terwijl je moet wachten. Kan ervarener een paar honder ton papier gerecyceld worden. Ziekenhuizen kunnenzo de zieke wat langer laten concentreren op hestel.
    De boekhouder tegen muur de manager terug naar school als ik zie dan Hbo toeristen opleiding je al manager maakt normaal is. En geeft de crative geest de ruimte maar ook sturing we zijn een van best ontwerpers denk aan de ASML of de cd dvd i rest mij case Alex Janssen ” de buurman”

  1. Máák de boekenmarkt, in plaats van erachteraan te hobbelen | Sargasso
%d bloggers op de volgende wijze: