Wil je een goede baan? Ga dan geen Theologie studeren

Vanmiddag zag ik in een boekwinkel de Elsevier staan. Deze week staat er een groot artikel (hier een te beknopte samenvatting) in over “Welke studie je moet kiezen om een goede baan te vinden”. Ieder jaar verschijnt rond dezelfde tijd dit nummer, en de laatste jaren is de teneur ieder jaar hetzelfde: Theologie en Wijsbegeerte doen het gewoon slecht. Als je een goede baan wilt, moet je gewoon die studies niet kiezen. Toch schildert Elsevier dit jaar een scenario dat erger is dan voorgaande jaren.

Elsevier stelt dit jaar dat voor academisch gevormde theologen de kans op het snel vinden van een baan, een goed salaris, en ook een kans op een vaste baan bijzonder slecht is. Theologie behoort tot de onderste regionen. Voor filosofen is vinden van een baan en een goed salaris nog slechter dan bij theologen, maar gek genoeg is het vinden van een vaste aanstelling “gemiddeld” (whatever that may mean).

Deze berichten zijn enerzijds verrassend, omdat er in december 2013 nog volop in het nieuws was dat juist Theologie en Levensbeschouwing de beste banenperspectieven boden gezien de periode 2013-2018. Er werd gesteld dat er de komende jaren door de vergrijzing een toenemende uitstroom is, waardoor er dus nieuwe kansen liggen. Elsevier drukt die positiviteit flink de kop in. En ik zet mijn kaarten op Elsevier. Immers, we hebben gezien dat de afgelopen paar jaar de theologie-opleidingen van Utrecht en Leiden zijn opgeheven, zodat de plekken waar je nog Theologie kunt studeren steeds schaarser worden en dus ook arbeidsplekken.

Overigens is mij opgevallen dat de negativiteit ten aanzien van het banenperspectief niet alleen beperkt is tot Wijsbegeerte en Theologie. Vrijwel over de gehele breedte van de humanities is een verschrikkelijk banenperspectief zichtbaar. Het is duidelijk: wie het wil maken, moet iets gaan doen met informatica, techniek, de financiële sector, of wellicht nog in de zorg. De geesteswetenschappen in Nederland zijn aan het uitsterven. Volgens sommigen – en ik kan ze niet helemaal ongelijk geven – hebben we daarmee onze beschaving op het spel gezet.

De boodschap is dus helder: wil je snel een baan, met een mooi salaris, en ook nog eens een redelijke kans op een vaste aanstelling, ga dan geen Theologie of Wijsbegeerte studeren.

Maar dat is slechts één kant van de medaille.

Want zoek je iets anders, wil je een opleiding die je leven verrijkt, die ook existentieel voor een diepgang zorgt die ongekend is, die lastige vragen niet schuwt, en waarbij nonconformisme ten aanzien van de gang van de samenleving wordt gekoesterd en verdiept – ga dan vooral Theologie of Wijsbegeerte studeren.

, , , , , , , ,

  1. #1 door egbert op 13 juni 2014 - 17:24

    Teade: Je omschrijft het heel goed in je laatste alinea, want theologie/filosofie studeren doe je in wezen vanuit een bepaalde roeping, een niet onaardig salaris hierbij is toch wel mooi meegenomen maar uiteindelijk van secondair belang.

  2. #2 door thinkerandtinker op 13 juni 2014 - 21:09

    Als iemand een studie wil doen alleen omdat hij die leuk vindt en weet dat de baankansen gering zijn dan moet die persoon de studie maar zelf betalen en niet gaan studeren op kosten van de belastingbetaler.En daarna een uitkering krijgen op kosten van de belastingbetaler in het slechtste geval.

    Ik heb zelf een technische studie gedaan en daarnaast een behoorlijk aantal godsdienstwetenschappelijke en boeken over antropologie van religie gelezen. Als hobby.Andere mensen kunnen toch ook uit interesse naast hun beroep theologische of filosofische boeken lezen.

    Een beperkt aantal goede academisch opgeleide filosofen en theologen blijft natuurlijk wel nodig.

  3. #3 door Steven op 14 juni 2014 - 11:08

    Taede, ik heb de Elsevier niet, maar zag dat op de site de categorie “Theologie en levensbeschouwing” wordt gehanteerd. Dat brengt me op de vraag of ook klassieke theologie-opleidingen (ambtsopleidingen) zijn meegenomen. Er is bijv. een groot priestertekort en sommige protestantse kerkgenootschappen hebben een predikantentekort. Dus geldt dit ook als je dominee of priester wilt worden?

    Als die opleidingen niet zijn meegenomen, deze keer, verklaart dat ook het verschil met vorige metingen. Buiten de kerk is er inderdaad weinig werk voor theologen.

  4. #4 door PietV. op 14 juni 2014 - 20:05

    Teade schrijft dat veel predikanten met emeritaat gaan en er dus voldoende vacatures beschikbaar komen. Echter ik zie dat het publiek ook met emeritaat gaat en veel gemeentes rode cijfers moeten bijschrijven. Samen op weg is vaak een noodzaak om te overleven en een predikanten salaris van 50.000 bruto op te kunnen hoesten, als het niet meer is. Hiernaast zie je een ontwikkeling van groei met betrekking tot charismatische bewegingen die geënt zijn op entertainment, praise and worship. Een afgestuurde academicus hebben ze vaak niet nodig, voor basaal geneuzel met de bekende uitkomst Jeeeezuuus kun je ook een vertegenwoordiger van toiletpapier gebruiken. Dus ik vraag me af of de jarenlange studie, waarbij een goede student toch lichtelijk vrijzinnig in het leven dient te staan, anders heeft hij of zij gewoon zijn huiswerk niet gemaakt, goed aansluit bij de huidige markt. Het neemt niet weg dat door de vergrijzing het aantal uitvaarten en crematies zal stijgen, maar of de moderne theoloog dit leuk vindt dat mag hij of zij zelf beantwoorden. Je ziet je klanten wegvallen en er komt weinig voor terug.

  5. #5 door PietV. op 14 juni 2014 - 20:12

    Kleine correctie het beeld wat ik in de eerste zinnen neerzet is het arbeidsperspectief van een paar jaar geleden. Het valt helaas in een blog niet meer te repareren. Dus vergeet de naam Taede gemakshalve in dit eerste stuk. Hij mag het van mij corrigeren.

  6. #6 door Jan-Auke Riemersma op 15 juni 2014 - 09:01

    Iets dergelijks geldt ook voor mensen die iets willen bereiken in de kunsten. Maar moet je jonge mensen afraden om naar het conservatorium te gaan? Het is de enige kans die ze hebben om een muziekinstrument goed te leren bespelen (het heeft nauwelijks zin om als dertigjarige nog te proberen om een hoog niveau te bereiken- alhoewel zulks niet onmogelijk is natuurlijk). De eerste de beste gitarist die het conservatorium verlaat is in alle opzichten beter dan het popschorem dat miljoenen verdient met een paar optredens. De stones, U2, John Lennon, het zijn allemaal zeer gemiddelde muzikanten. In de muziekwereld zijn de verhoudingen [dus] nog veel schever dan in de ‘humanities’: dat is echter geen goede reden om mensen af te raden het conservatorium te volgen.

    Bovendien valt het wel mee met het arbeidsperspectief. Aan de universiteiten is de spoeling tamelijk dun, dat is waar. Geleerden (‘onderzoekers’) worden jaren lang afgescheept met korte postdoc opleidingen. Maar in het onderwijs worden theologen met open armen ontvangen (bij ons op school werken vier afgestudeerde theologen). Je kunt je bijvoorbeeld gemakkelijk laten omscholen tot docent klassieke talen (altijd werk). Als je dat op prijs stelt, kun je de klassieke talen combineren met lessen godsdienst/filosofie. Er zijn geen leukere ‘studenten’ dan leerlingen. Ze houden je geestelijk jong, ze hebben een sprankelend gevoel voor humor en ze waarderen het zeer als je je werk goed doet.

    Toen ik studeerde werd mij ook ten zeerste afgeraden om filosofie te doen. Maar voor mij is géén filosofie studeren nooit een optie geweest. En ik heb na mijn studie vrijwel onmiddellijk werk gevonden. En dat terwijl de werkeloosheid groot was. (Een groot voordeel hadden al die negatieve verhalen wel: filosofie was in de jaren tachtig een hele kleine studie. We kregen met drie of vier man les in de studeerkamertjes van de docenten en profs. Heel gezellig. En goed voor het onderwijs: je durfde niet aan te komen zonder alle stukken zeer goed gelezen te hebben. Later, toen ik van Tilburg naar Utrecht ging, werd het wat onpersoonlijker (meer studenten, want filosofie was verrijkt met CKI)).

    Tenslotte: kijk eens naar je zelf? Je hebt toch ook vrijwel onmiddellijk werk gevonden met theologie? Je bent nu een jaar niet verbonden aan een universiteit- maar is dat een probleem? Niet voor een filosoof of een theoloog. Was je een bioloog, dan was je nu écht werkloos: want je had geen laboratorium en je kon geen knock-out muizen betalen. Maar theoloog en filosoof hebben alleen boeken nodig. Die kun je overal en in elke omstandigheid lezen. Er bestaan dus geen werkeloze filosofen en theologen. Dat wil zeggen: een filosoof die zijn werk verwaarloosd omdat hij geen officiele aanstelling heeft, is geen knip voor de neus waard: die vindt zijn vak schijnbaar niet de moeite waard om er uit zichzelf mee bezig te zijn. Maar dan had je het ook niet moeten studeren. En dat is pas echt zonde.

    Tenslotte: arbeidsperspectief is lastig te voorspellen. Ik raad leerlingen altijd aan om die studie te kiezen die ze écht fijn vinden- en betere raad is er niet.

  7. #7 door egbert op 15 juni 2014 - 23:36

    Jan schrijft: De eerste de beste gitarist die het conservatorium verlaat is in alle opzichten beter dan het popschorem dat miljoenen verdient met een paar optredens. De stones, U2, John Lennon, het zijn allemaal zeer gemiddelde muzikanten. In de muziekwereld zijn de verhoudingen [dus] nog veel schever dan in de ‘humanities’: dat is echter geen goede reden om mensen af te raden het conservatorium te volgen.

    Daarin heb je volkomen gelijk, maar helaas draait nu eenmaal alles om vraag en aanbod en daar ben en blijf je afhankelijk van.

  1. Tips voor het maken van een studiekeuze | linseyschaefer
%d bloggers op de volgende wijze: