Artikelen getagd met boeksignalement

De terugkeer van religie in de filosofie in beeld: Filosoferen over God (boekbespreking)

Het onderwerp van mijn deze week verschenen boek – het vervagen van het onderscheid tussen “geloof” en “ongeloof” – duikt steeds vaker op. Deze week nog kreeg ik een exemplaar toegestuurd van het boekje Filosoferen over God, onder redactie van René van der Rijst.

Het boekje verschijnt in de “Toer Reeks”, een serie boekjes die gesprekken in kerkelijke gemeentes over allerlei thema’s wil stimuleren en verdiepen. Filosoferen over God gaat het over denkers die kenmerkend zijn voor wat wel genoemd wordt “de terugkeer naar religie” en die momenteel in de filosofie opgang maakt. Deze denkers zijn veelal niet-gelovige filosofen die traditionele godsbeelden verwerpen, maar wel de waarde van God en religie erkennen en in hun denken een plaats geven.

Lees de rest van dit artikel »

, , , , , , , , ,

Een reactie plaatsen

Opnieuw een mijlpaal voor mijn weblog!

Afgelopen weekeinde is dit blog opnieuw door de magische grens van 100.000 unieke bezoekers gegaan. In 2013 lukte dit ook al, toen was ik al heel trots, en 2014 is het tweede jaar op een rij dat mijn blog deze grens is overschreden. Ik ben daarover blij en vooral dankbaar, want ofschoon het koele cijfers betreft, betekent het grote aantal unieke bezoekers dat mijn blog blijkbaar wel gewaardeerd wordt. Het grote aantal bezoekers is voor mij een grote stimulans om door te gaan…

Lees de rest van dit artikel »

, , ,

6 reacties

Henri Bergson (1859-1941): een zeer interessante en spirituele denker (boekbespreking)

In zijn tijd was  de Franse filosoof Henri Bergson (1859-1941) een beroemdheid. Hij trok met zijn colleges volle zalen, de taferelen rond zijn publiekslezingen zijn  vergelijkbaar met die rondom popconcerten vandaag. In 1928 kreeg hij zelfs de nobelprijs voor de letterkunde. En toch. Vandaag lijkt Bergson vrijwel vergeten. Of komt daar misschien langzaam verandering in? Joke Hermsen laat in haar filosofische werken over de tijd al zien geïnspireerd te zijn door Bergson. En nu kan iedereen door Bergson geïnspireerd raken. Want onlangs verschenen er twee nieuwe boeken – een inleiding in Bergsons denken, en de eerste Nederlandse vertaling van Bergsons proefschrift – die Bergson voor het Nederlandse publiek toegankelijk maken.

Lees de rest van dit artikel »

, , , , , , , , , , ,

7 reacties

Eindelijk een empirische theorie van de vrije wil! Peter Tse en zijn idee van criteriale oorzakelijkheid.

Vandaag is het tijd voor weer eens wat taaiere filosofische kost. Recentelijk is een nieuw boek verschenen van de Amerikaanse hersenwetenschapper Peter Ulric Tse: The Neural Basis of Free Will: Criterial Causation. Dit interessante, maar moeilijke boek wil bijdragen aan het debat over de vraag of mensen een vrije wil hebben of dat het feitelijk een illusie is, dat we handelingen bewust en uit vrije wil voltrekken.

Het interessante aan dit boek is dat het een empirisch toetsbare hypothese van de vrije wil voorstelt. In de Amerikaanse media is het boek al onthaald als een moderne klassieker die wellicht het debat over de vrije wil zal veranderen.

In het volgende artikeltje – dat oorspronkelijk in het filosofische tijdschrift Sophia verscheen – bespreek ik in het kort de ideeën van Tse. Ik zal een wat langere aanloop nemen om duidelijk te maken wat de positie van Tse’s boek is binnen het filosofische debat over vrije wil. Ook wil ik laten zien dat er interessante parallellen zijn tussen het denken van Tse en dat van de Nijmeegse cognitiefilosoof Marc Slors.

Lees de rest van dit artikel »

, , , , , , , , , , ,

66 reacties

Misschien waren de goden wel buitenaardsen. Een gesprek met Coen Vermeeren over zijn nieuwe ufo-boek

Over precies een week, op 27 maart 2013, verschijnt het boek van de Delftse luchtvaart- en ruimtevaartdeskundige Coen Vermeeren over ufo’s: Ufo’s bestaan gewoon: Een wetenschappelijke visie (Uitgeverij Ankh-Hermes, ISBN 9789020208993, 192 pagina’s, 19,95 euro).

Uitgeverij Ankh-Hermes beschrijft het boek als een standaardwerk op het gebied van ufo’s en als een “pleidooi voor een wetenschappelijke houding t.o.v. onverklaarbare verschijnselen: Wanneer gaat het echte ufo-dossier open?” Het boek wordt onder andere door de econoom prof. dr. Herman Wijffels hoog aangeprezen. Dat maakt natuurlijk nieuwsgierig.

Om alvast iets over het boek en over de ideeën daarin te vernemen, heb ik Coen Vermeeren bereid gevonden tot een korte uitwisseling over zijn ideeën en zijn boek. Een gesprek over ufo’s, de grenzen van het weten, angst, en ‘ancient aliens’…

Lees de rest van dit artikel »

, , , , ,

184 reacties

Edgar Andrews: Wie heeft God gemaakt? Een kritische boekbespreking

Onlangs verscheen de Nederlandse vertaling van Who Made God? Searching for a Theory of Everything (Evangelical Press 2010) van de Britse wetenschapper Edgar Andrews. Het boek komt niet uit bij een reguliere uitgeverij, maar bij Uitgeverij Maatkamp (http://uitgeverij.eddymaatkamp.nl), aan de website te zien een tamelijk fundamentalistisch ingestelde uitgeverij onder leiding van Eddy Maatkamp. Het is helaas een boek dat de aanschaf en het lezen niet waard is.

Update, 04/05/2012: Een uitgebreide bespreking en kritiek van het boek is nu HIER (nieuwere blogbijdrage) te vinden. Onderstaande bespreking kan als conclusie van die bespreking worden beschouwd.

Lees de rest van dit artikel »

, , , , , , ,

73 reacties

Enige filosofische bespielingen n.a.v. een kikker en een iPhone

Vandaag kreeg ik via Twitter een linkje naar een grappig filmpje waarin een kikker speelt met een iPhone. Bekijk hier het filmpje:

Ik vind het filmpje om meerdere redenen aardig. Een kind die het filmpje zou zien, zou wellicht zeggen: hé wat grappig, de kikker speelt een spelletje! In dat geval zou het kind intentionaliteit toeschrijven aan de kikker. Intentionaliteit die er niet is, want de kikker speelt geen spelletje. De kikker is namelijk een dier dat geen vrije wil heeft, althans niet wat zijn eten betreft. In zijn erg lezenswaardige boek De vrije wil bestaat niet neemt Victor Lamme de kikker als paradigma voor hoe hij de menselijke vrije wil ziet. Het happen van de kikker naar de beestjes op het scherm is namelijk geen spelletje, maar een reflexmatige handeling. Zodra een kikker iets ziet bewegen dat de vorm heeft van een kruipend beestje, hapt ie. Zo, stelt Lamme, zit ook de mens in elkaar, ofschoon die wat complexere hersenen heeft. Ook menselijke handelingen zijn uiteindelijk slechts reflexmatige handelingen. Met andere woorden, de jongen die de iPhone vasthoudt, doet dat ook niet uit vrije wil, maar uiteindelijk is het een reflexmatige handeling. Hij kan niet anders.

Kijk, ik kan me dat wel voorstellen als de kikker hem bijt en hij zijn duim reflexmatig wegtrekt (met kikker en al). Maar is de menselijke geest slechts een reflexmachine?

Leuke filosofische associaties bij zo’n Youtube-filmpje…

(Met dank aan Nadine Boke voor het twitteren van de link.)

, , , , ,

3 reacties